Pensioen. Het klinkt als iets voor later. Maar juist omdat het zo ver weg lijkt, is het één van de dingen waar de meeste mensen te weinig over nadenken. Terwijl je nú al kunt zorgen dat je later niet voor verrassingen komt te staan. Dus laten we het er maar eens over hebben: hoe zit die AOW nou eigenlijk in elkaar, en wat kun je zelf doen om straks niet plotseling over een stuk minder geld te beschikken dan je gewend was?
Hoe werkt de AOW?
Iedereen die in Nederland woont of werkt, bouwt AOW op. AOW staat voor Algemene OuderdomsWet. Voor elk jaar dat je hebt gewerkt (of gewoond), bouw je 2% AOW-pensioen op. De hoogte van je uiteindelijke uitkering hangt af van je woonsituatie:
- Woon je alleen? Dan krijg je 70% van het minimumloon.
- Woon je samen? Dan is de uitkering per persoon 50% van het minimumloon.
- Heeft je partner ook recht op AOW? Dan komen jullie er samen op uit op 100% van het minimumloon.
Wanneer jij precies AOW gaat ontvangen hangt af van je geboortedatum en de gemiddelde levensverwachting. Wil je weten hoeveel je tot nu toe hebt opgebouwd of wat je vanaf je AOW-leeftijd kunt verwachten? Kijk dan op mijnpensioenoverzicht.nl. Tip: zet het in je agenda om één keer per jaar je pensioenoverzicht te checken, net als je jaarlijkse belastingaangifte.
Een potje voor later — maar is het genoeg?
Het is fijn om te weten dat je op latere leeftijd kunt rekenen op een pensioen van de overheid. Maar let op: de AOW-uitkering bedraagt nooit meer dan het minimumloon. Dat betekent dat je er, als je alleen van je AOW moet leven, waarschijnlijk flink op achteruitgaat.
Daarom is het verstandig om je AOW aan te vullen. De meeste mensen doen dit via hun werkgever, met het zogeheten werknemerspensioen: samen met je werkgever betaal je maandelijks een premie, zodat je op je pensioengerechtigde leeftijd kunt rekenen op een aanvullende uitkering. Die premie wordt gewoon maandelijks ingehouden op je brutosalaris — je merkt er in de praktijk weinig van, en dat is precies waarom het zo makkelijk is om het te vergeten.
Wanneer is een extraatje echt nodig?
Of je nu twintig of zestig bent, zzp’er of in loondienst: voor vrijwel iedereen is het een goed idee om zelf alvast te sparen voor later. De AOW-leeftijd blijft stijgen, en als je langdurig werkloos of ziek bent geweest, kamp je al snel met een flink gat in je pensioen. In deze situaties is het sowieso verstandig om zelf een aanvullend pensioen op te bouwen:
- Je bent zelfstandig ondernemer of zzp’er en bouwt dus geen werknemerspensioen op.
- Je werkgever biedt geen pensioenregeling aan.
- Je hebt een aantal jaren niet of weinig gewerkt en kampt daardoor met een ‘pensioengat’.
Maar ook als je wél werknemerspensioen opbouwt, is het goed om na te gaan of het bedrag dat je na pensionering kunt verwachten aansluit bij jouw wensen. Controleer dit op tijd, dan kun je nog bijsturen. Een aanvullend pensioen kun je op drie manieren opbouwen: sparen, beleggen of een lijfrente. Ik loop ze hieronder voor je langs.
1. Sparen
Sparen is vooral geschikt als je via je werkgever al pensioen opbouwt, maar gewoon extra geld opzij wilt zetten.
Voordelen:
- Het risico dat je geld verliest is klein.
- Je kunt altijd eenvoudig bij je geld als je onverwacht geld nodig hebt.
Nadelen:
- Het rendement is laag.
- Je kunt in de verleiding komen om het geld toch aan iets anders te besteden.
2. Beleggen
Je kunt beleggen in aandelen, obligaties, beleggingsfondsen of vastgoed. Meer informatie over wat beleggingsfondsen zijn vind je in deze blog:
Voordelen:
- Het rendement is op termijn een stuk hoger dan bij sparen.
- Er zijn weinig fiscale regels om rekening mee te houden.
- Je kunt je beleggingen verkopen als je geld nodig hebt.
Nadelen:
- Je hebt geen garantie dat je belegging het gewenste rendement oplevert — je kunt zelfs minder terugkrijgen dan je hebt ingelegd.
- Ook hier geldt: je kunt in de verleiding komen om je beleggingen te verkopen en het geld voor iets anders te gebruiken.
3. Lijfrente
Een lijfrente is een vorm van sparen of beleggen die speciaal bedoeld is voor je pensioen. Je kiest er zelf voor om geld in te leggen, maar het verschil met gewoon sparen of beleggen is dat je er daarna niet meer bij kunt: het geld zit vast tot je AOW-leeftijd. Pas dan krijg je het terug — in maandelijkse termijnen, niet in één keer een groot bedrag.
Er zijn twee manieren om dit te doen:
- Lijfrenteverzekering (oudedagslijfrente): je betaalt premie bij een verzekeraar. Vanaf je AOW-leeftijd keert deze levenslang maandelijks een bedrag aan je uit, tot je overlijdt. Je weet dus nooit precies vooraf hoeveel je in totaal ontvangt — dat hangt af van hoe oud je wordt — maar je hebt wel de zekerheid dat het geld nooit opraakt.
- Lijfrentespaar- of beleggingsrekening: je zet geld op een speciale spaar- of beleggingsrekening. Vanaf je AOW-leeftijd wordt dit bedrag in vaste termijnen aan je uitgekeerd.
Het belangrijkste om te onthouden: bij een lijfrente kun je niet zomaar bij je geld. Het zit vast tot je AOW-leeftijd, en zelfs daarna krijg je het niet in één keer, maar druppelsgewijs.
Voordelen:
- Je komt niet in de verleiding om het geld eerder uit te geven, want je kunt er simpelweg niet bij.
- Je weet vooraf ongeveer wat je maandelijks kunt verwachten na je pensioen.
- Zolang je aan de belastingregels voldoet, betaal je geen vermogensbelasting (box 3) over het opgebouwde bedrag. Dit kan fiscaal gezien een heel aantrekkelijk voordeel zijn.
- Bij een levenslange lijfrenteverzekering ben je verzekerd van een maandelijks inkomen tot je overlijdt, hoe oud je ook wordt.
Nadeel:
- Je kunt niet bij je geld als je het onverwacht nodig hebt — ook niet in noodgevallen.
Mijn keuze
Ik heb zelf gekozen om een lijfrentebeleggingsrekening te openen en dit doe ik via Brand New Day. Waarom ik specifiek gekozen heb voor Brand New Day leg ik uit in dit blog artikel:
Ik stort momenteel niet maandelijks een vast bedrag op mijn lijfrentebeleggingsrekening, maar af en toe een groter bedrag. Het is maar net wat uitkomt voor mij. Er zijn ook jaren geweest dat ik niets heb gestort. Dat mag gewoon: er is geen verplichting. Het geld beleg ik in indexfondsen en het groeit belastinguitgesteld mee. Pas als ik later pensioen ga opnemen, betaal ik belasting — en dan waarschijnlijk tegen een lager tarief dan nu.
Wat je hiervan meeneemt
Er is niet één juiste manier om je pensioen aan te vullen. Het hangt af van hoeveel risico je wilt lopen, of je flexibiliteit belangrijk vindt, en hoeveel discipline je jezelf toevertrouwt om geld niet meteen weer uit te geven. Voor mij persoonlijk is beleggen de manier die het beste past bij mijn FIRE-doel: het rendement is op termijn hoger, en ik houd zelf de controle. Maar het belangrijkste is niet welke keuze je maakt — het is dát je een keuze maakt. Ga dus niet ervan uit dat het met de AOW alleen wel goed komt, en check op tijd wat jouw persoonlijke pensioengat is.
Wil je zelf ook starten bij Brand New Day? Kijk dan op hun website voor de actuele mogelijkheden en eventuele welkomstacties.
Disclaimer: beleggen brengt risico’s met zich mee. Je kunt (een deel van) je inleg verliezen. Dit artikel is geen financieel advies, maar een persoonlijke ervaring.
Op mijn blog komen af en toe affiliate links voor. Dit betekent dat ik een vergoeding krijg als jij je aanmeldt of iets koopt via een link. Dit heeft geen invloed op jouw kosten of verdiensten.
